مسعود پزشکیان صبح امروز شنبه دوم آبان ماه ۱۴۰۵ در آیین آغاز سرشماری نفوس و مسکن ۱۴۰۵ به روش ثبتی مبنا که در سازمان برنامه و بودجه برگزار شد با گرامیداشت یاد بنیانگذار انقلاب اسلامی و رهبر شهید و ضمن تقدیر از اقدامات شایسته و تلاش‌های مدیران و دست‌اندرکاران سازمان برنامه و بودجه به منظور شفاف سازی داده‌ها و اطلاعات اظهار داشت: با آغاز حرکت سرشماری عمومی نفوس و مسکن ثبتی مبنا کار بسیار ارزشمندی را آغاز کرده‌اید. امیدواریم بتوانیم از این داده‌ها و شواهد در تصمیم‌گیری‌ها و سیاست‌ها نهایت استفاده را داشته باشیم.
رئیس جمهور با تأکید بر اینکه تحقق عدالت، حق و انصاف در جامعه بر اساس داده‌ها و اطلاعات درست امکان‌پذیر است، خاطرنشان کرد: چنانچه هر یک از این مولفه‌ها در کشور وجود نداشته باشد موجب نارضایتی شهروندان خواهد شد. با تکیه بر داده‌ها و شواهد صحیح است که می‌توانیم در منطقه کشوری الگو و نمونه نمونه باشیم. از مزایای توجه به داده و شواهد ایجاد شفافیت در جامعه است.
پزشکیان با اشاره به آیات قرآن، تقوا را مبنای پذیرش حرف حق و درست برشمرد و ظالم را کسی خطاب کرد که در برابر حرف حق گوش شنوا نداشته باشد و تصریح کرد: حرف حق با شفافیت استخراج می‌شود. چنانچه برنامه، سیاست و تصمیمی در فضای آلوده و غبار آلود استخراج شود سبب ایجاد بی‌عدالتی و بی‌انصافی و ظلم خواهد شد. بنابراین قدم نخست این است که مدیران و مسئولان اجرایی در تمام استان‌ها و شهرها ابتدا وضعیت سنجی عمیقی از شرایط جغرافیایی و استانی خود داشته باشند تا متناسب با آن آمارها و داده‌ها تصمیم گیری و حکمرانی انجام شود.
پزشکیان با اعلام اینکه در هر استان منابع در عرصه‌های مختلف آموزشی، سلامت و سایر جنبه‌ها بر اساس عدالت و انصاف توزیع خواهد شد، گفت: اگر شخصی از امتیاز و ظرفیتی برخوردار است، همه باید بر اساس عدالت از آن بهره‌مند شوند؛ نه اینکه گروهی دارا و سایرین بی‌بهره باشند، زیرا تبعیض و بی‌عدالتی بسترساز نارضایتی و شکاف اجتماعی خواهد بود. سهم هر استان و منطقه باید عادلانه و بر اساس انصاف تقسیم شود.
رئیس‌جمهور افزود: با فشار و زور نمی‌توان امکاناتی را از گروهی سلب و به دیگری اختصاص داد. حق مردم باید بر اساس ارتباطات و دوستی، به درستی و انصاف تقسیم شود؛ این‌گونه می‌توان روند اصلاح جامعه را پیگیری کرد.
پزشکیان با اشاره به آیات دیگری از قرآن، ارائه داده کذب و نادرست را اقدامی ظالمانه نامید و اظهار داشت: برای اداره کشور و توزیع عادلانه حق، نیازمند داده‌های صحیح هستیم. همه باید از شواهد و نتایج علمی و آگاهانه پیروی کنند و چنانچه مدیر یا شخصی از این روند تبعیت نکند، به نوعی ظلم است. بنابراین تأکید می‌شود در فرآیند حکمرانی، مبنا و عملکرد ما حتی در دورافتاده‌ترین منطقه کشور باید بر اساس حق و انصاف باشد. اخذ اطلاعات دقیق به تقسیم و توزیع منصفانه امکانات و حق کمک شایانی می‌کند.
رئیس‌جمهور با اشاره به اینکه تمامی منابع و خدمات باید به صورت مستقیم به دست مصرف‌کننده نهایی برسد، بر ضرورت حذف زنجیره‌ها در فرآیند ارائه خدمات تأکید کرد و یادآور شد: چنانچه روند مدیریت و سیاست‌گذاری بر اساس آمارها و شواهد ثبتی و مبنایی باشد، پیشگیری از تخلف، قاچاق، رانت و رشوه آسان‌تر خواهد شد و با برخط شدن ارائه خدمات، بستری برای سوءاستفاده فراهم نخواهد شد. این روش به طور خاص در حوزه کنترل منابع طبیعی و ساخت‌وسازهای غیرمجاز قابل اجرا است.
دکتر پزشکیان بهره‌گیری از دانش و فناوری‌های نوین و هوشمند را اقدامی ضروری برای ارائه خدمات و پیشگیری از ایجاد اختلاف و تعارض برشمرد و تصریح کرد: با هوشمند شدن ارائه خدمات می‌توان به موقع از وقوع تخلف پیشگیری کرد. جی‌نف یا همان بهره‌مندی از داده‌های مکان‌محور این امکان را فراهم می‌کند تا در لحظه و به صورت برخط اقدامات رصد شود و به طور مثال از دست‌اندازی نادرست به منابع طبیعی جلوگیری به عمل آید. هوشمندسازی ارائه خدمات مبتنی بر شواهد و داده‌های ثبتی دقیق، روش نظارت، جلوگیری و پاسخ‌گویی را اصلاح خواهد کرد و فرآیندها به طور منظم پیگیری می‌شوند.
رئیس‌جمهور با بیان اینکه برای خدمت به جامعه و آبادانی کشور، امکان فعالیت برای تمامی آحاد جامعه فراهم است، گفت: همه افراد دلسوز می‌توانند در راستای حل مشکلات کشور گام بردارند و پیش‌نیاز تمام این اقدامات، همدلی و همراهی با یکدیگر است. چنانچه دست به دست یکدیگر دهیم، هیچ مسئله پیچیده و غیرقابل‌حلی وجود نخواهد داشت. همه می‌توانیم در استان و اقلیمی که هستیم، طرح و برنامه‌هایی داشته باشیم که موجب آبادانی و شکوفایی باشد.
پزشکیان تأکید کرد: طرح و برنامه‌های قابل اجرا باید بر اساس شرایط اقلیمی و سرزمینی هر منطقه باشد و در این بخش، توجه به ارائه طرح‌هایی که ارزش افزوده دارند و موجب ارتقای سطح ارائه خدمات و بهره‌وری می‌شوند، ضرورت دارد. در مسیر پیشرفت باید هوشمندانه عمل کنیم؛ این‌گونه است که هر چشم‌اندازی داشته باشیم، به آن دست خواهیم یافت.
رئیس‌جمهور با تأکید بر سخت‌کوشی و تلاش برای برطرف کردن مشکلات جاری کشور، خاطرنشان کرد: همه می‌توانیم با تلاش به جایگاه برتر و بهترین دست یابیم. در روند سیاست‌گذاری و حکمرانی، برنامه‌ریزی حرف نخست را می‌زند و این‌گونه است که پیشرفت معنا و مفهوم می‌یابد؛ با برنامه‌ریزی می‌توان بستر شکوفایی فرزندان را هموار و برای نسل آینده نقشه راه داشت. تمام اقدامات باید کارآمد باشد و در این مسیر چنانچه نیاز به امکاناتی باشد، آن را فراهم خواهیم کرد.
پزشکیان در بخش دیگری از سخنان خود، سرشماری ثبتی‌محور را اقدامی مؤثر در مسیر مدیریت، نظارت و ارزیابی هوشمندانه مبتنی بر رعایت حق و عدالت برشمرد و گفت: این اقدام، فعالیتی بزرگ و ارزشمند است. در این مسیر با قدرت پیش بروید و با جمع‌آوری داده‌های درست، بسترساز اجرای حق در سراسر کشور باشید. این‌گونه می‌توان هزینه اثربخشی طرح‌های اجرایی را مفید و بهره‌وری را افزایش داد.
رئیس‌جمهور با بیان اینکه در راه عدالت، تعالی، رشد و اخلاق، نیاز است عمل و گفتار با یکدیگر انطباق داشته باشد، افزود: این رفتار ماست که نشان می‌دهد به دنبال حق هستیم یا خیر. هر لحظه باید خود را بر مبنای انصاف و عدالت تنظیم کنیم و یکی از بسترهای این مفهوم، اصلاح نظام پرداخت یارانه است. این فرهنگ باید در کشور جاری شود که از کسی که دارد بگیریم و به کسی که ندارد، اختصاص دهیم. اکنون همه باید با یکدیگر همدل و همراه باشیم تا از شرایط پیچیده کنونی خارج شویم.
دکتر پزشکیان با تأکید بر اینکه باید از وضعیت «نه جنگ، نه صلح» خارج شویم تا بتوانیم در محیطی شفاف و قابل پیش‌بینی برنامه‌ریزی کنیم، افزود: مقام معظم رهبری شهید دستور دادند که از حالت «نه جنگ، نه صلح» خارج شویم، زیرا در بلاتکلیفی نمی‌توان برنامه‌ریزی کرد. بنابراین ضرورت دارد از ابهام خارج شویم؛ از همین‌رو مقام معظم رهبری شهید دستور دادند که بروید و کار را تمام کنید. اما این نامردها قاعده را به هم زدند. ولی باز هم معتقدم باید برویم و از وضعیت «نه جنگ، نه صلح» خارج شویم، زیرا ایران و سرزمین ما از معادن، جغرافیا و نیروی انسانی بسیار غنی و استثنایی برخوردار است و هر یک از اینها طلا هستند.
رئیس‌جمهور خاطرنشان کرد: برای بهبود شرایط باید راهی پیدا کنیم و از این وضعیت خارج شویم، زیرا خداوند تمام نعمت‌هایش را در اختیار ما قرار داده است. ضرورت دارد ذهنیت‌مان را اصلاح کنیم و در مسیر درست قرار بگیریم. توصیه می‌کنم هر کسی که در ایران زندگی می‌کند، دعوا و اختلاف را کنار بگذارد تا در کنار یکدیگر رشد کنیم؛ با وحدت و انسجام است که می‌توانیم پیشرفت کنیم. هر کسی می‌تواند در این آب و خاک، نمونه بهتر و بهترین باشد. در این مسیر با یکدیگر رقابت کنیم و اقداماتی مفید، کارآمد و اثربخش انجام بدهیم.
پزشکیان مشارکت و مداخله آحاد مختلف مردم در سیاست‌گذاری و تصمیم‌گیری را اقدامی اساسی در حکمرانی مطلوب برشمرد و گفت: در راستای حرکت به سوی رشد و شکوفایی، مردم را در برنامه‌ریزی و سیاست‌گذاری‌ها مشارکت دهیم و با یکدیگر همکاری و تعامل سازنده داشته باشیم. هیچ‌گاه کسی جای دیگری را نخواهد گرفت. در مسیر خدمت به مردم، خدا کند که شرمنده نشویم. باید از دانش نخبگان، دانشمندان و تمام دلسوزان جامعه کمک بگیریم تا کشور را در مسیر سربلندی، استقلال و آبادانی قرار دهیم و ایرانی آباد بسازیم.
در ابتدای این همایش، دکتر پورمحمدی، رئیس سازمان برنامه و بودجه، با ارائه گزارشی از عملکرد دوساله این سازمان و تأکید بر همکاری مردم و دستگاه‌های اجرایی در ارائه آمار خاطرنشان کرد: اکنون در نقطه عطفی در حوزه آمار و سرشماری قرار گرفته‌ایم و از حالت سرشماری سنتی به سمت سرشماری ثبتی‌مبنا حرکت کرده‌ایم و تحولاتی شکل گرفته است؛ زیرا با تجمیع و تطبیق اطلاعات است که می‌توان داده‌ها را راستی‌آزمایی کرد و مبتنی بر آن برنامه‌ریزی داشت. کاهش هزینه، دقت و شفافیت و برنامه‌ریزی پیوسته، از جمله فواید سرشماری ثبتی‌مبنا هستند.
پیش از آغاز رسمی این همایش، دکتر پزشکیان از نمایشگاه عملکرد و دستاوردهای سازمان برنامه و بودجه بازدید کرد. همچنین رئیس‌جمهور از دکتر بایزید مردوخی، دکتر محمد کردبچه، دکتر فریده دیبایی، زنده‌یاد عادل آذر و زنده‌یاد حسین عظیمی آرانی تجلیل کرد.
در بخش دیگری از این همایش، تمبر سرشماری عمومی نفوس و مسکن ثبتی‌مبنا ۱۴۰۵ به دست رئیس‌جمهور رونمایی و ممهور شد و پوسترهای ایده‌های برتر و سامانه محب نیز رونمایی گردید.